Emoties overnemen van anderen als HSP – herken je dit?

Voel jij ook wat anderen voelen? Over emoties overnemen als HSP

Er sluipt soms een gevoel naar binnen zonder dat ik weet waar het vandaan komt. Geen aanleiding, geen reden. Alles is oké: ik voel balans in mijn leven, maar toch is het er. Een zacht, sluimerend verdriet dat ergens op de achtergrond groeit. Ken jij dat?

Als hooggevoelig persoon (HSP) is dit voor mij een van de meest herkenbare én verwarrende ervaringen: emoties overnemen van anderen. Zonder dat je het doorhebt, draag je ineens de gevoelens van de mensen om je heen met je mee.

Eerst: mijn hoofd aan het werk

Wanneer dat gevoel opkomt, gaat mijn hoofd meteen op onderzoek uit. Wat is er aan de hand? Ben ik ergens verdrietig over? Mis ik iets? Wat heb ik nodig?

Ik analyseer, zoek, graaf. En vind... niets. Geen verklaring. Geen oorzaak.

Wat ik heb geleerd, en wat elke keer weer helpt, is om te stoppen met zoeken. In plaats daarvan zeg ik tegen mezelf: het is er, en het mag er zijn.Erkenning is vaak de krachtigste eerste stap. Niet oplossen. Niet verklaren. Gewoon: er zijn met wat er is.

Ik deel het ook met mijn man. Niet omdat ik wil analyseren waar het vandaan komt, maar gewoon om het uit te spreken: "Ik voel me verdrietig en ik weet niet waarom." Een knuffel doet dan meer dan welk gesprek ook. Wat juist níét helpt, is diep gaan graven naar de oorzaak als die er niet is. Dan zuigt het gevoel alleen maar meer energie, en zit je met je hoofd helemaal vast in een draaikolk van gedachten.

Dan: het besef komt later

Pas achteraf, soms uren later, soms de volgende dag, realiseer ik me dat het gevoel helemaal niet van mij was.

Het begon misschien bij de serveerster die kortaf reageerde. Had ze een slechte dag? Bij mijn vriendin die niet terugstuurde. Is ze ergens boos over? Bij mijn partner die niet lekker in zijn vel zat: ik voelde zijn onrust alsof het de mijne was. Of bij mijn kind dat verdrietig tegen me aan kroop, en wiens pijn ik diep vanbinnen voelde trillen.

Dat zijn de momenten waarop empathie haar mooiste én zwaarste kant laat zien. Je bent er helemaal voor de ander. Maar je neemt ook mee wat de ander voelt, zonder filter, zonder grens.

Wat helpt: 7 dingen die ik heb geleerd

1. Erken en herken je gevoel

Zeg het hardop, in je hoofd of tegen iemand: "Ik voel me nu verdrietig/onrustig/zwaar." Zonder oordeel. Zonder het te willen oplossen. Erkenning geeft het gevoel ruimte en juist daardoor wordt het zachter.

2. Praat over het gevoel, niet de oorzaak

Vraag jezelf: waar zit dit gevoel in mijn lichaam? Is het een druk op je borst? Een zwaar gevoel in je buik? Een brok in je keel? Door naar je lichaam te gaan in plaats van naar je hoofd, kom je uit de spiraal van analyseren. Je bent er gewoon bij.

3. Gevoelens zijn golven — ze komen en ze gaan

Een gevoel lijkt soms permanent, maar dat is het nooit. Het is een golf die opkomt, zijn hoogtepunt bereikt, en weer wegtrekt. Als je dit weet, hoef je er niet in mee te gaan. Je kunt het observeren: "Daar is de golf weer."

4. Zeg het tegen jezelf: dit gevoel is niet van mij

Dit klinkt eenvoudig, maar het is krachtig. Op het moment dat je het besef hebt, of het vermoeden, dat je iets van iemand anders hebt opgepikt, zeg dan bewust: "Dit gevoel hoort bij [naam]. Ik voel het mee, maar het is niet van mij." Je hoeft de ander er niet voor af te sluiten. Je maakt alleen onderscheid.

5. Neem elke dag even de tijd om te voelen

Maak een klein ritueel van check-ins met jezelf. Even een minuut stilzitten en vragen: hoe voel ik me nu écht? Niet hoe het zou moeten zijn: hoe is het nu? Dit voorkomt dat gevoelens zich opstapelen zonder dat je het merkt.

6. Aarden na intens contact

Na een emotioneel gesprek, een drukke dag of een moment waarop je veel hebt meegedragen: ga even naar buiten, loop blootsvoets op gras, zet je handen in de aarde, of doe een paar bewuste diepe ademhalingen. Dit helpt je letterlijk terug te keren in je eigen lichaam en los te laten wat je van buiten hebt meegekregen.

7. Creëer bewust ruimte voor jouw eigen emoties

Als hooggevoelig persoon ben je zo gewend aan de gevoelens van anderen, dat je je eigen emoties soms vergeet. Plan regelmatig tijd in voor jezelf, zonder prikkels, zonder mensen en vraag: wat speelt er bij mij? Niet bij de ander. Bij jou.

Tot slot

Emoties overnemen van anderen is geen zwakte. Het is een diep menselijk vermogen om je in te leven, te voelen wat een ander voelt, er écht te zijn. Maar het vraagt ook iets van je: aandacht voor jezelf, grenzen die je zacht maar duidelijk trekt, en de moed om te zeggen (soms alleen maar aan jezelf): dit is niet van mij.

Wil je hier dieper op ingaan?

Als HSP coach help ik hoogsensitieve mensen om meer bij zichzelf te blijven, hun emoties beter te begrijpen en hun gevoeligheid als kracht te gebruiken in plaats van als last. Wil je weten wat coaching voor jou kan betekenen? Kijk op www.joriekedejong.nl

En voor mooie, betekenisvolle illustraties speciaal voor hoogsensitieve zielen: www.artbyjorieke.nl

Geschreven vanuit eigen ervaring: als HSP én als HSP coach.